Дербент район

Википедия Cайтдихъай
ЭлячӀун иниз: Навигация, Жугъурун
Муниципалитетдин район
Дербент район
урусДербентский район
Уьлкве
Урусат
Федерациядин субъект
Дагъустан
Администрациядин юкь
Къенепатан паюнар
29 муниципалитетар акатзава
Райондин кьил
Курбанов Курбан Сеидович
Бине кьунва
Майдан
822.72 км²
Агьалияр
Green Arrow Up Darker.svg 100 897 кас (2013)
Миллетар
Динар
Дербент район

Дагъустандин картадал Дербент район

Сятдин чӀул
Телефондин код
+7 87240
Автомобилдин код
05
Код ОКТМО
82620000
Официал сайт

Дербент район (урусДербентский район) — Урусат Федерациядин Дагъустан республикада авай муниципалитетдин район.

Администрациядин юкь — Дербент шегьер я.

География[Дуьзар хъувун]

Район Дагъустан Республикадин кьиблединни-райгъэкъечIдай пата, Каспи гьуьлуьн къерехдал ала. Дербент район Табасаран , Мегьарамдхуьруьн , СтIал Сулейман, Къайтагъ ва Къайтагъ районрихъ галаз са сергьятра ава. Райондин райгъэкъечIдай пад Каспи гьуьлуьн ятари кьунва.

Райондин чилерин майдан — 920 км² я.

Тарих[Дуьзар хъувун]

Дагревкоман 1921 йисан 22 июль тарихдин къарардалди, Къайтагъ-Табасаран округдин Агъа-Табасаран участокдин ва Куьре округдин Муьшкуьр участокдин чилерал Дербент район арадал гъанвай. ПВС ДАССР-дин къарардалди, район округдиз элкъуьрнай ва адан администрациядин юкь Дагъустандин ЦIаяр посёлокдиз тухванай. 1953 йисуз район виликан составда гуьнгуьна кухтунай.

Агьалияр[Дуьзар хъувун]

Йисариз килигна Дербент райондин агьалийрин дегиш хьунин динамика (Дербент шегьер квачиз):

Йис 2002 2010 2011 2012 2013 2014
Агьалияр 86 256 [1] 99 054 [2] 99 659 [3] 100 175 [4] 100 897 [5] 101 616 [6]

2002 йисан Вири Урусатдин агьалияр сиягьдиз къачунин нетижайрин малуматриз килигна, Дербент райондин миллетрин сиягь [1]:

Халкь Кьадар,
кас
Пай
вири агьалидикай, %
цIапар 50 247 58,09 %
лезгияр 16 278 18,82 %
табасаранар 9 229 10,67 %
даргияр 6 828 7,89 %
агъулар 1 848 2,14 %
урусар 651 0,75 %
къумукьар 384 0,44 %
рутулар 365 0,42 %
яхулар 272 0,31 %
муькуьбур 392 0,45 %
вири санлай 86 494 100,00 %

Администратциядин паюнар[Дуьзар хъувун]

Райондик 29 муниципалитетдин образование (хуьруьнсовет) акатзава, абурукай 27 хуьруьнсоветар ва 2 шегьервилин посёлокар я [7].

Дербент райондин хуьруьнсоветар ва абурук акатзавай хуьрер, (къалин шрифтдив администрациярин юкьвар къалурнава);

  1. «Агълаб» хуьруьнсовет — Агълаб
  2. «Араблинское» хуьруьнсовет — Араблинское
  3. «Берикей» хуьруьнсовет — Берикей
  4. «Билиж» хуьруьнсовет — Билиж )
  5. «Великент» хуьруьнсовет — Великент
  6. «Гежух» хуьруьнсовет — Гежух
  7. «Деличобан» хуьруьнсовет — Деличобан
  8. «Жалгъан» хуьруьнсовет — Жалгъан
  9. «Жемикент» хуьруьнсовет — Жемикент
  10. «Зидьян-Къазмайрин» хуьруьнсовет — Зидьян-Къазмаяр, Зидьян
  11. «Къеле» хуьруьнсовет — Къеле
  12. «ЛукIар» хуьруьнсовет — ЛукIар
  13. «Митаги» хуьруьнсовет — Митаги
  14. «Митаги-Къазмайрин» хуьруьнсовет — Митаги-Къазмаяр
  15. «Мугарты» хуьруьнсовет — Мугарты
  16. «Музаим» хуьруьнсовет — Музаим
  17. «Нюгди» хуьруьнсовет — Нюгди
  18. «Падар» хуьруьнсовет — Падар
  19. «Первомайский» хуьруьнсовет — Имени Мичурина, Рыбзавод-51, Андреевка , Юный Пахарь
  20. «Рубас» хуьруьнсовет — Рубас, Коммуна
  21. «Рукель» хуьруьнсовет — Рукель
  22. «Сабнова» хуьруьнсовет — Сабнова
  23. «Салик» хуьруьнсовет — Салик
  24. «Уллутеркеме» хуьруьнсовет — Уллутеркеме
  25. «Татляр» хуьруьнсовет — Татляр, Къарадагълы
  26. «Хазар» хуьруьнсовет — Хазар , Вавилово , Агъа Жалгъан, Дуьзлер
  27. «Чинар» хуьруьнсовет — Чинар , Бильгади

Тарихдин метлеб авай чкаяр[Дуьзар хъувун]

  • Пак Григорисан клиса (Нюгди хуьр)

Баянар[Дуьзар хъувун]

ЭлячIунар[Дуьзар хъувун]

Дагъустан
Дагъустандин герб Кьилин шегьер: Магьачкъала

Шегьерар: Буйнакск  • Дагъустандин ЦIаяр  • Кьвевар  • Избербаш  • Каспийск  • Кизилюрт  • Кизляр  • Хасавюрт  • Кьибле-Сухокумск


Административ паюнар:

Районар: Агъул  • Акуша  • Ахвах  • Ахцегь  • Бабаюрт  • Бежта  • Ботлих  • Буйнакск  • Гергебиль  • Гьумбет  • Гуниб  • Дахада  • Дербент  • Докъузпара  • Къазбек  • Къайтагъ  • Къарабудахкент  • Къаякент  • Кизилюрт  • Кизляр  • Кули  • Кумторкъала  • Кьурагь  • Лак  • Леваши  • Мегьарамдхуьруьн  • ЦIийи Лак  • Ногъай  • Рутул  • Сергокъала  • СтIал Сулейман  • Табасаран  • Тарум  • Тлярата  • Унцукул  • Хасавюрт  • Хив  • Хунзах  • ЦIумада  • Цунта  • ЧIарода  • Шамил


Макъалаяр: География  • Герб  • Гимн  • Тарих  • Агьалияр  • Административ паюнар  • ТIаратI
Дагъустандин пайдах