Камарван

Википедия Cайтдихъай
ЭлячӀун иниз: Навигация, Жугъурун
Азербайжандин пайдах Хуьр
Камарван
Уьлкве
Азербайжан
Регион
Шеки-Закаталадин экономикадин регион
Муниципал район
ЯШЧдин кьакьанвал
гьуьлуьн дережадилай
1100-1200 м
Агьалияр
2500 кас
Миллетар
Динар
Сятдин чӀул
Телефондин код
+994 160
Камарван (Кьвепеле район)
Камарван

Камарван, Къемерван — Азербайжан республикадин Кьвепеле районда авай хуьр ва муниципалитет.

География[Дуьзар хъувун | вики-текст дуьзар хъувун]

Хуьр Кьвепеле райондин кефер пата, райондин кьилин шегьер тир Кьвепеле шегьердилай 6,5 км яргъал, КичIен сувалай 20 км кьибле пата ала. Хуьр вири патарихъай ЧIехи Къавкъаздин сувари элкъуьрна кьунва. Кьуд пад ичерин багъар я. Хуьруьн агъа патай физвай Ятых вацӀ, КичӀен сувалай эгечӀна, КцIар вацIухъ галаз са чкадилай кьил къачуна, Куьрдиз авахьзавай Турян вацӀук акахьзава. Хуьрелай кефер патахъ килигайла КичӀен сувун жив алай кӀукӀ михьиз аквада [1]. Хуьр океандин дережадилай 1100—1200 метр вине ава.

Хуьруьн тӀварцин арадал атун[Дуьзар хъувун | вики-текст дуьзар хъувун]

Камарван халис лезги гафарикай арадиз атанвай ойконим я: «камар» + «ван» (Камарин ван, Камарван)[2].

А.Бакиханова Яфезан тамун гьайванрин, ничхиррин гъуьрчехъан тир хва Камари лезги тайифайрикай садан чӀехи бубайрикай сад хьайиди кхьизва. Ва гьакӀни Турциядин кефер пата ва Къарабагъдани эрменийриз Камарван тӀвар алай хуьрер ава. И топонимар вири са пуналай арадиз атанвайди я.

Тарих[Дуьзар хъувун | вики-текст дуьзар хъувун]

Са бязи тарихдин чешмейра Кьвепеледикайни Камарвандикай малуматар гьалтзава. 1200 йис идалай вилик кхьенвай арабрин налогрин сиягьда «Камер», «Камари», «Канийе», «Камибеван» тIварарни дуьшуьш жезва.

Хуьре дегь алпанрин сихилрикай тир мягьлеяр ава: Ялцугъар, Фелискъарар, Чепер, Жигискъарар, Кьаркьарар, Хырахар, Лыгар, Игъирар,Мискияр ва масабур. 4000 йис идалай вилик Кипрда, Анатолияда хьанвай пелазгийрин дегь кхьинра и сихилрин тIварар дуьшуьш жезва. Фелискъарар 4000 йис идалай вилик гъвечӀи Азиядин Фелискъар уьлкведа, Кьаркьарарни Мил кьулувиле яшамиш хьайи лезги тайифайрин тӀварар я.

Хуьруьз 10 агъзур йисалай виниз тарих ава. Субутрикай сад инавай сурар я. КIачIал суван ценерикай хкатзавай сурар чепедикай гьазурнавай куьшуьяр хьтинбур я. Ихьтин сурар чи эрадилай вилик 2-1-агъзур йисаринбур я. Инлай алатайла маса сурарин тарих 10 агъзур йисар я: ина кьуд къат катакомба (кьуд пад сал къванер тир) сурар ава. Гьар са къат сурар арадал атуниз 1500—2000 йис герек къведа. Дявейринни тӀебиатдин катаклизмаяр себеб хьана, хуьруьн чка са шумудра масакIа хьанвайвиляй хуьре мадни 7 чкадал сурар ала. Абурукайни гьар сад арадал атун патал, тӀимил хьайитӀа, 500—1000 йис герек я. Хуьревай мусурманрин сурар вацIун рагъэкъечIдай пата, мажуси диндиз икрамзавай дегь чIаварин алупанрин, пелезгийрин сурар рагъакӀидай пата ава. Сурарин кьилин къванерикай садан винел 3 агъзур йис идалай вилик кардик хьайи иероглифар ала.[3].

Алатай виш йиса, 100 йис идалай вилик хуьруьн аялри гьуьжреда лезги чIалал тарсар къачузвай. Хуьруьн интеллигентрикай Мегьаремни Гьидаят 1937 йисуз Сибирдиз акъудна куьчарнай. Жемятди Советрин гьукуматдин вири зулумриз эхнай. Хрущованни Брежневан вахтунда дидедин чIалал кIелиз-кхьиз ихтияр авачиртIани, амма и девирда хуьре мектебдин, почтадин, клубдин ва больницадин чIехи дараматар эцигнай.

Агьалияр[Дуьзар хъувун | вики-текст дуьзар хъувун]

Алай чӀавуз хуьре 2500 кьван касди уьмуьр гьалзава. Вири лезгияр, суни — мусурманар я.

Зарият[Дуьзар хъувун | вики-текст дуьзар хъувун]

Баянар[Дуьзар хъувун | вики-текст дуьзар хъувун]

  1. Камарван
  2. Чи чкайрин тӀварар. М. Меликмамедов/Лезги чӀалар ктабдикай, Баку, 2008 ийс.
  3. Камаран

ЭлячӀунар[Дуьзар хъувун | вики-текст дуьзар хъувун]

Кьвепеле райондин агьалийрин пунктар
Кьвепеле район картада Кьилин шегьер: Кьвепеле

Шегьервилин хуьрер: Бум  · Вандам  · Ниж


Хуьрер: Абрых  · Айдынхъишлах  · Байрамкохалы  · Бейли  · Былых  · Бунуд  · Бейуьк ПIирали  · Гьажиалылы  · Гьемзелли  · Гьезре  · ГъвечIи Эмили  · Дандиг  · Дашжа  · Дизахлы  · Дуружа  · Емишанлы  · Енгиже  · Жорлу  · Жигъателли  · Залам  · Зараган  · Зергерли  · Имамлы  · Камарван  · Кветуьклуь  · Курд  · Куьснет  · Кичик ПIирали  · Къарадейн  · Къарасу  · Къушлар  · Лацар  · Мамайлы  · Меликли  · Мегьамадагъалы  · Мыхлыкъовакъ  · Мирзебегли  · Муллашихали  · Ногьурхъишлах  · Овжулу  · Савалан  · Сары Гьажилы  · Сырт-Енгиже  · Силейли  · Сийитхъишлах  · Солгужа  · Султаннуха  · Тиканлы  · Тевле  · Топбагъ  · Туьнтуьл  · Улудаш  · Хырхатала  · ЦIийи Дизахлы  · ЦIийихуьр  · Чухур Кьвепеле  · Чанагбулах  · Чархана  · ЧIехи Эмили  · Шамлы  · Шефили  · Эмирван  ·

Юзбашеван  ·
Кьвепеле райондин пайдах