Жалгъан

Википедия Cайтдихъай
Перейти к навигации Перейти к поиску
Урусатдин пайдах Хуьр
Жалгъан
урусДжалган
Уьлкве
Урусат
Федерациядин субъект
Дагъустан
Муниципал район
Хуьруьнсовет
Майдан
4,1 км²
ЯШЧдин кьакьанвал
гьуьлуьн дережадилай
386 м
Агьалияр
725 [1] кас (2010)
Миллетар
Динар
Сятдин чӀул
Телефондин код
+7 87262
Почтунин индекс
368612
Автомобилдин код
05
Код ОКАТО
82 220 000 008
Жалгъан (Дагъустан)
Жалгъан
Жалгъан (Дербент район)
Жалгъан

Жалгъан, Вини Жалгъан (урусДжалган) — Дагъустан республикадин Дербент районда авай хуьр. «Жалгъан» хуьруьнсоветдин юкь ва сад тир хуьр я.

1926 - 1969 йисарин къене ва 1999 йисалай эгечIна хуьруьнсоветдин юкь я [2] и с 1999 года.

ТIварцIикай[Дуьзар хъувун | вики-текст дуьзар хъувун]

Тат чIалал «Жалгъан» цIерекIв, цIелхем лагьай чIал я.

География[Дуьзар хъувун | вики-текст дуьзар хъувун]

Хуьр Дагъустан Республикадин кьибледа, Дербент райондин юкьван пата, Дербент шегьердилай 3 км кьиблединни - рагъакIидай пата, Жалгъан суван гуьнеда ала.

Тарих[Дуьзар хъувун | вики-текст дуьзар хъувун]

XIX виш йисуз Жалгъан хуьр вири Куьре округдихъ галаз Урусат империядин гъилик акатзава. Империядик квай чIавуз, хуьр Дагъустан вилаятдин Куьре округдин Улусс магалдиз талукь тир. Жалгъан хуьруьнжемятдик акатзавай.

Агьалияр[Дуьзар хъувун | вики-текст дуьзар хъувун]

2002 йисан агьалияр сиягьдиз къачунин малуматрив кьурвал хуьре 746 касди уьмуьр гьалзавай [3]. 2010 йисан малуматриз килигна, хуьруьн агьалияр 725 касди туькIуьрзавай.

Официал статистикадиз килигна Жалгъанрин агьалияр цIапар хьиз къейд авунвайди я, вири суни мусурманар я. Амма абурун вири сад-садахъ галаз рахуна цIап чIалаз элячIнавай[4] ва совет бередин агьалияр сиягьдиз къачунин нетижайра цIапар хьиз гьисабдиз къачунвай [5], тарихдин къене ассимиляция хьана цIапариз элкъвенвай татар я.

1886 йисан Урусат Империядин агьалияр сиягьдиз къачунин малуматрив кьурвал, Жалгъан хуьруьн агьалияр 271 кас тир [6].

Килигуниз лайихвилер авай чкаяр[Дуьзар хъувун | вики-текст дуьзар хъувун]

Дегь чIаван мискIин.

Халкьдин кеспияр[Дуьзар хъувун | вики-текст дуьзар хъувун]

Дегь чIаван тегьерралди къванци цIивиндин гьасилун.

Баянар[Дуьзар хъувун | вики-текст дуьзар хъувун]

  1. 11. Численность населения России, федеральных округов, субъектов Российской Федерации, городских округов, муниципальных районов, городских и сельских поселений. Итоги Всероссийской переписи населения 2010. Том 1. Численность и размещение населения. Росстат (2012). Архивация 1 июнь 2012. Ахтармишун 16 апрель 2012.
  2. Историко-архивный справочник административно-территориального деления Дагестана за 1920—2000 гг.— Махачкала, 2003.— 399 с.
  3. Дербентский район
  4. Таты — исторический этнос Кавказа
  5. Влиятельные этнические группы Дербента: еврейская община
  6. УЛУССКИЙ МАГАЛ (1886 г.)

ЭлячӀунар[Дуьзар хъувун | вики-текст дуьзар хъувун]