Перейти к содержанию

Дербент район

Википедиядихъай
Муниципалитетдин район
Дербент район
урусДербентский район
Уьлкве
Урусат
Федерациядин субъект
Дагъустан
Администрациядин юкь
Къенепатан паюнар
29 муниципалитетар акатзава
Райондин кьил
Курбанов Курбан Сеидович
Бине кьунва
Майдан
822.72 км²
Агьалияр
102 018 кас (2015)
Миллетар
Динар
Дербент район
Дербент район

Дагъустандин картадал Дербент район

Сятдин чӀул
Телефондин код
+7 87240
Автомобилдин код
05
Код ОКТМО
82620000
Официал сайт

Дербент район (урусДербентский район) — Урусат Федерациядин Дагъустан республикада авай муниципалитетдин район.

Администрациядин юкь — Дербент шегьер я.

Район Дагъустан Республикадин кьиблединни-райгъэкъечӀдай пата, Каспи гьуьлуьн къерехдал ала. Дербент район Табасаран, Мегьарамдхуьруьн, СтӀал Сулейман, Къайтагъ ва Къайтагъ районрихъ галаз са сергьятра ава. Райондин райгъэкъечӀдай пад Каспи гьуьлуьн ятари кьунва.

Райондин чилерин майдан — 920 км² я.

Дагревкоман 1921 йисан 22 июль тарихдин къарардалди, Къайтагъ-Табасаран округдин Агъа-Табасаран участокдин ва Куьре округдин Муьшкуьр участокдин чилерал Дербент район арадал гъанвай. ПВС ДАССР-дин къарардалди, район округдиз элкъуьрнай ва адан администрациядин юкь Дагъустандин ЦӀаяр посёлокдиз тухванай. 1953 йисуз район виликан составда гуьнгуьна кухтунай.

Йисариз килигна Дербент райондин агьалийрин дегиш хьунин динамика (Дербент шегьер квачиз):

Йис 2002 2011 2012 2013 2014 2015
Агьалияр 86 494[1] 99 659[2] 100 175[3] 100 897[4] 101 616[5] 102 018[6]

2002 йисан Вири Урусатдин агьалияр сиягьдиз къачунин нетижайрин малуматриз килигна, Дербент райондин миллетрин сиягь[7]:

Халкь Кьадар,
кас
Пай
вири агьалидикай, %[8]
азербайжанар 49 669 49,53 %
лезгияр 20 123 20,07 %
табасаранар 13 145 13,11 %
даргияр 10 389 10,36 %
агъулар 2 858 2,85 %
урусар 687 0,69 %
къумукьар 504 0,5 %
яхулар 321 0,32 %
рутулар 352 0,24 %
муькуьбур 392 0,45 %
вири санлай 86 494 100,00 %

Администрациядин паюнар

[дуьзар хъувун | вики-текст дуьзар хъувун]

Райондик 29 муниципалитетдин образование (хуьруьнсовет) акатзава, абурукай 27 хуьруьнсоветар ва 2 шегьервилин посёлокар я[9].

Дербент райондин хуьруьнсоветар ва абурук акатзавай хуьрер, (къалин шрифтдив администрациярин юкьвар къалурнава);

  1. «Агълаб» хуьруьнсовет — Агълаб
  2. «Араблинское» хуьруьнсовет — Араблинское
  3. «Берикей» хуьруьнсовет — Берикей
  4. «Билиж» хуьруьнсовет — Билиж)
  5. «Великент» хуьруьнсовет — Великент
  6. «Гежух» хуьруьнсовет — Гежух
  7. «Деличобан» хуьруьнсовет — Деличобан
  8. «Жалгъан» хуьруьнсовет — Жалгъан
  9. «Жемикент» хуьруьнсовет — Жемикент
  10. «Зидьян-Къазмайрин» хуьруьнсовет — Зидьян-Къазмаяр, Зидьян
  11. «Къеле» хуьруьнсовет — Къеле
  12. «ЛукӀар» хуьруьнсовет — ЛукӀар
  13. «Митаги» хуьруьнсовет — Митаги
  14. «Митаги-Къазмайрин» хуьруьнсовет — Митаги-Къазмаяр
  15. «Мугарты» хуьруьнсовет — Мугарты
  16. «Музаим» хуьруьнсовет — Музаим
  17. «Нюгди» хуьруьнсовет — Нюгди
  18. «Падар» хуьруьнсовет — Падар
  19. «Первомайский» хуьруьнсовет — Имени Мичурина, Рыбзавод-51, Андреевка, Юный Пахарь
  20. «Рубас» хуьруьнсовет — Рубас, Коммуна
  21. «Рукель» хуьруьнсовет — Рукель
  22. «Сабнова» хуьруьнсовет — Сабнова
  23. «Салик» хуьруьнсовет — Салик
  24. «Уллутеркеме» хуьруьнсовет — Уллутеркеме
  25. «Татляр» хуьруьнсовет — Татляр, Къарадагълы
  26. «Хазар» хуьруьнсовет — Хазар, Вавилово, Агъа Жалгъан, Дуьзлер
  27. «Чинар» хуьруьнсовет — Чинар, Бильгади

Тарихдин метлеб авай чкаяр

[дуьзар хъувун | вики-текст дуьзар хъувун]
  • Пак Григорисан клиса (Нюгди хуьр)
  1. 33. Численность постоянного населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2002 г. Архивация 31 январь 2022 йисан.
  2. 33. Численность постоянного населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2011 г.
  3. 35. Численность постоянного населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2012 г.
  4. 33. Численность постоянного населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2013 г.
  5. 33. Численность постоянного населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2014 г. Архивация 7 апрель 2014 йисан.
  6. 33. Численность постоянного населения Республики Дагестан по муниципальным образованиям на 1 января 2015 г. Архивация 5 март 2016 йисан.
  7. Дагъустандин миллетрин состав. 2002
  8. Перепись 2021 года. Дагстат. Том 5. Национальный состав населения Республики Дагестан по городским округам и муниципальным районам (урус)
  9. Закон Республики Дагестан от 13.01.2005 № 6 «О статусе и границах муниципальных образований Республики Дагестан»