Калук

Википедия Cайтдихъай
Перейти к навигации Перейти к поиску
Урусатдин пайдах Хуьр
Калук
урусКалук
Уьлкве
Урусат
Федерациядин субъект
Дагъустан
Муниципал район
Хуьруьнсовет
Кьил
Садикъ Салигьов
АП-дин кьакьанвал
1200 м
Агьалияр
1 267 кас (2015)
Миллетар
Динар
Чпи-чпиз гузвай тӀвар
калукжуь
Сятдин чӀул
Телефондин код
+7 87263
Почтунин индекс
368740
Автомобилдин код
05
Код ОКАТО
82 206 000 006
Хуьруьн шикилар
Космосдай акунар
Калук (Ахцегь район)
Blue pog.svg
Ахцегь
Green pog.svg
Калук

Калук (урусКалук) — Дагъустан республикадин Ахцегь районда авай хуьр. «Калукрин» хуьруьнсоветдик акатзава. Хуьруьнсоветдин кьилин хуьр я.

География[Дуьзар хъувун | вики-текст дуьзар хъувун]

Хуьр Ахцегь райондин юкьван пата, райондин администрациядин юкь тир Ахцегь хуьрелай 5 км яргъал ала. Самур ва ГелмецӀ-Ахцегь цӀиргъерин арада, Мегьарамдхуьр-Ахцегь-Рутул трассадал чка кьунва. Къутунхъ кӀаму хуьр кьве пайзава.

Тарихдал гьалтайла хуьр гуьгъуьнин мягьлейриз чара жезва: Кал, Агъа мягьле, КӀварар, Латар[1].

Хуьруьн мукьув гвай тӀебии сергьятар: Эрех кӀам, Балха, Тартар, Нажмудинан къурухар, ГъвечӀи йогъв, ЧӀехи йогъв, ЧӀуру хуьр.

Тарих[Дуьзар хъувун | вики-текст дуьзар хъувун]

Хуьруьн тӀвар Калук, чӀур мана гузвай дегь чӀаван Кал гафуникай арадал атанвайди я.[1]

Хуьруьн бине 300 йис идалай вилик Ахцегьрин «МакӀатар» сихилдин векилри кутунай. Алай чӀавузни хуьруьн агьалидин 70 — 80 % гьа и сихилдин несилдикайбур я. Гьатта са тӀимил вилик вахтара калуквийри купӀар Ахцегь хуьруьн жуьме мискӀинда ийизвай ва кьейибур Ахцегьрин сурара кучукзавай[1].

1929 йисуз хуьре садлагьай мектеб кардик кутунай. Анин садлагьай муаллимар Мурадрин Чергес ва Макатрин Тажидин тир. 1936 йисуз «Калукрин» колхоздин бине эцигнай. А колхоздин садлагьай председатель Шихзадайрин Шихзада хьанвай. 1961 йисуз и колхоз Мукьтедиран тӀварунихъ галай колхоздихъ галаз сад авунай, ва жемятдин умуми майишатдихъ 131 карч алай чӀехи малар, 1066 лапагар, 152 гектар къуьл цанвай чилер, 89 гектар багъар квай. Хуьруьн садлагьай администрация 1990 йисуз тешкилнай ва адан садлагьай председатель Сейидрин Сафидин тир. 2003 йисуз адан чкадал Макатрин Исамудин атанай. Алай чӀавуз хуьруьн регьбервал Самедрин Абдулкагьир Абдуселиман хцин гъилик ква. Хуьруьнвийрин асул кӀвалахар малдарвал ва лежбервал я[1].

Агьалияр[Дуьзар хъувун | вики-текст дуьзар хъувун]

Йисариз килигна Калук хуьруьн агьалийрин дегиш хьунин динамика:

Йис 2002 2010 2015
Агьалияр 1 133[2] 1 226[3] 1 267[4]

2015 йисан агьалияр сиягьриз къачунин нетижариз килигна хуьре 1 267 касди уьмуьр ийизвай. Агьалидин вири лезгияр, суни-мусурманар я.

Тарихдал гьалтайла Калуквияр агъадихъ галай сихилриз пай жезва: МакӀатар, Айдемирар, Гьезрединар, Мердалияр, Велиханар, Дустабур, Лялияр, Керемар, Ушурар.

Инфраструктура[Дуьзар хъувун | вики-текст дуьзар хъувун]

Хуьре юкьван мектеб кардик ква.

ТӀвар-ван авай ксар[Дуьзар хъувун | вики-текст дуьзар хъувун]

Баянар[Дуьзар хъувун | вики-текст дуьзар хъувун]

ЭлячӀунар[Дуьзар хъувун | вики-текст дуьзар хъувун]